ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร

ตั้งค่าความเป็นส่วนตัว

คุณสามารถเลือกการตั้งค่าคุกกี้โดยเปิด/ปิด คุกกี้ในแต่ละประเภทได้ตามความต้องการ ยกเว้น คุกกี้ที่จำเป็น

จัดการความเป็นส่วนตัว

คุกกี้ที่มีความจำเป็น (Strictly Necessary Cookies)

เปิดใช้งานตลอด
คุกกี้ประเภทนี้มีความจำเป็นต่อการให้บริการเว็บไซต์ของ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร เพื่อให้ท่านสามารถเข้าใช้งานในส่วนต่าง ๆ ของเว็บไซต์ได้ รวมถึงช่วยจดจำข้อมูลที่ท่านเคยให้ไว้ผ่านเว็บไซต์ การปิดการ ใช้งานคุกกี้ประเภทนี้จะส่งผลให้ท่านไม่สามารถใช้บริการใน สาระสำคัญของ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร ซึ่งจำเป็นต้องเรียกใช้คุกกี้ได้

คุกกี้เพื่อการวิเคราะห์และประเมินผลการใช้งาน (Performance Cookies)

คุกกี้ประเภทนี้ช่วยให้ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร ทราบถึงการปฏิสัมพันธ์ของผู้ใช้งานในการใช้บริการเว็บไซต์ของ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร รวมถึงหน้าเพจหรือพื้นที่ใดของเว็บไซต์ที่ได้รับความนิยม ตลอดจนการวิเคราะห์ข้อมูลด้านอื่น ๆ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร ยังใช้ข้อมูลนี้เพื่อการปรับปรุงการทำงานของเว็บไซต์ และเพื่อเข้าใจพฤติกรรมของผู้ใช้งานมากขึ้น ถึงแม้ว่า ข้อมูลที่คุกกี้นี้เก็บรวบรวมจะเป็นข้อมูลที่ไม่สามารถระบุตัวตนได้ และนำมาใช้วิเคราะห์ทางสถิติเท่านั้น การปิดการใช้งานคุกกี้ประเภทนี้จะส่งผลให้ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร ไม่สามารถทราบปริมาณผู้เข้าเยี่ยมชมเว็บไซต์ และไม่สามารถประเมินคุณภาพการให้บริการได้

คุกกี้เพื่อการใช้งานเว็บไซต์ (Functional Cookies)

คุกกี้ประเภทนี้จะช่วยให้เว็บไซต์ของ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร จดจำตัวเลือกต่าง ๆ ที่ท่านได้ตั้งค่าไว้และช่วย ให้เว็บไซต์ส่งมอบคุณสมบัติและเนื้อหาเพิ่มเติมให้ตรงกับการใช้งานของท่านได้ เช่น ช่วยจดจำชื่อบัญชีผู้ใช้งานของท่าน หรือจดจำการเปลี่ยนแปลงการตั้งค่าขนาดฟอนต์หรือการตั้งค่าต่าง ๆ ของหน้าเพจซึ่งท่านสามารถปรับแต่งได้ การปิดการใช้งานคุกกี้ประเภทนี้อาจส่งผลให้เว็บไซต์ไม่สามารถทำงานได้อย่างสมบูรณ์

คุกกี้เพื่อการโฆษณาไปยังกลุ่มเป้าหมาย (Targeting Cookies)

คุกกี้ประเภทนี้เป็นคุกกี้ที่เกิดจากการเชื่อมโยงเว็บไซต์ของบุคคลที่สาม ซึ่งเก็บข้อมูลการเข้าใช้งานและเว็บไซต์ที่ท่านได้เข้าเยี่ยมชม เพื่อนำเสนอสินค้าหรือบริการบนเว็บไซต์อื่นที่ไม่ใช่เว็บไซต์ของ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร ทั้งนี้ หากท่านปิดการใช้งานคุกกี้ประเภทนี้จะไม่ส่งผลต่อการใช้งานเว็บไซต์ของ ศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร แต่จะส่งผลให้การนำเสนอสินค้าหรือบริการบนเว็บไซต์อื่น ๆ ไม่สอดคล้องกับความสนใจของท่าน

image header.
ระบบศูนย์ข้อมูลงานศิลปกรรม สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร
image header.

ผลงาน

เครื่องสังเค็ด : ธรรมาสน์ปาติโมกข์
รูปแบบศิลปกรรม ฐานเขียงขนาดชั้นล่างสำหรับรองรับธรรมาสน์ แกะลสักเป็นลายบัวคว่ำ ปิดทองประดับกระจกแวว เหนือขึ้นไปเป็นแข้งสิงห์วางบนฐานเขียง แกะสลักลวดลายบัวหลังสิงห์ปิดทองประดับกระจก หน้ากระดานประดับกระจกขาววางแนวตั้ง เหนือขึ้นไปแกะสลักด้วยลายบัวหงายปิดทองประดับกระจก ส่วนหน้ากระดานบนสุดแกะสลักเป็นลายประจำยามก้ามปู และประดับกระจกขาวสี่เหลี่ยม เส้นลวดปิดทอง ในส่วนของเสากลึงเป็นหัวเม็ด พนักด้านข้างทั้งสอง ทำการปิดทองในส่วนที่เป็นเส้นลวด ประดับกระจกสีขาวยกดอก ทั้งด้านนอก และด้านใน เหนือขึ้นไปเป็นราวไม้กลึง และมีลูกกรงกลึงเป็นลูกแก้ว ด้านละ ๕ ซี่ พนักด้านหลังแกะไม้ตามแบบลายปิดทองประดับกระจกลายยา พนักพิงเป็นลายเพชรทั้งด้านหน้าและด้านหลัง ประดับกระจกดุนยกดอกเป็นรูปเพรช จำนวน ๘๙ ดวง พนักพิงด้านหลัง ยกเป็นคิ้วขั้นมาจากพื้น เซาะร่อง ประดับกระจกยกดอก       ธรรมาสน์ปาฏิโมกข์ ทำสีเป็นสีขาวนวล ปิดทองในส่วนที่เป็นเส้นลวด ลวดลายแกะสลัก ประดับกระจกร่องลาย ประดับกระจกลายยา และประดับกระจกดุนยกดอก      ฐานเขียงสำหรับรองรับธรรมาสน์มีเส้นลวดแกะสลักเป็นลายบัวคว่ำ ปิดทองประดับกระจกแววในลวดลาย       ตรงกลางพนักทำการประดับกระจกยกดอก       เสากลึงเป็นหัวเม็ดด้านหน้า จำนวน ๒ ต้น ความสูง ๒๓ เซนติเมตร ส่วนด้านหลังจำนวน ๒ ต้น ความสูง ๒๗ เซนติเมตร

องค์ความรู้

โครงการศึกษารวบรวมข้อมูลเพื่อจัดทำองค์ความรู้ด้านศิลปกรรม “การซ่อมบูรณะงานศิลปกรรมแบบสำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร (เครื่องมุก)

ปีพุทธศักราช ๒๕๖๒ ศูนย์ศิลปะและการช่างไทย สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร ได้รับจัดสรรงบประมาณโครงการศึกษารวบรวมข้อมูลเพื่อจัดทำองค์ความรู้ด้านศิลปกรรม  “การซ่อมบูรณะงานศิลปกรรมแบบสำนักช่างสิบหมู่  กรมศิลปากร (เครื่องมุก)  โดยคณะทำงานเลือกการซ่อมบานประตูประดับมุกของหอพระมณเฑียรธรรม ซึ่งบานประตูประดับมุกคู่นี้นับว่ามีความเก่าแก่อีกชิ้นหนึ่งเป็นฝีมือชั้นครูที่มีความงดงามที่ยังคงหลงเหลืออยู่  นับตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาเมื่อแรกสร้าง เป็นกรณีศึกษาและจัดทำองค์ความรู้ในครั้งนี้ โดยรวบรวมข้อมูลการซ่อมบูรณะบานประตูประดับมุกของหอพระมณเฑียรธรรมบานคู่เดิม ในระหว่างปีพุทธศักราช ๒๕๕๖ ถึง ๒๕๕๙ ที่กลุ่มงานช่างปั้นหุ่น ช่างปั้นลายและช่างมุก ดำเนินการซ่อมบูรณะบานประตูประดับมุกของหอพระมณเฑียรธรรมบานคู่เดิม เพื่อเก็บรักษาไว้ในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร นำมาเรียบเรียงเป็นองค์ความรู้ด้านศิลปกรรม  “การซ่อมบูรณะงานศิลปกรรมแบบสำนักช่างสิบหมู่  (เครื่องมุก)

ความรู้ทั่วไป

การเขียนภาพนาค : องค์ความรู้จากครูช่าง นายอมร ศรีพจนารถ

"นาค" หรือ "พญานาค"  เป็นนามเรียกสัตว์ประดิษฐ์ลักษณะหนึ่งของศิลปะไทย  ตามความหมายนี้หมายถึง งูมีหงอนชนิดหนึ่งในวรรณคดี กล่าวว่ามีอิทธิฤทธิ์มาก  ที่อยู่คือเมืองบาดาลใต้พื้นดิน

หนังสือแนะนำสำนักช่างสิบหมู่

สำนักช่างสิบหมู่ เป็นหน่วยงานในสังกัดกรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม มีหน้าที่ความรับผิดชอบ ดังนี้ 1. ผดุงรักษา ฟื้นฟู และสืบทอดศิลปะวิทยาการด้านช่างฝีมือและเป็นศูนย์ข้อมูลด้านศิลปกรรม 2. ศึกษา ค้นคว้า วิจัย และพัฒนางานด้านช่างศิลปกรรม 3. ดำเนินการด้านช่างและงานศิลปะในการบูรณะ ซ่อมแซมเพื่อการอนุรักษ์งานศิลปกรรมที่มีคุณค่าของชาติ 4. ดำเนินการสร้างสรรค์งานช่างสิบหมู่ งานจิตรกรรม และงานประติมากรรม  รวมทั้งงานศิลปะประยุกต์ที่เป็นเอกลักษณ์ของชาติ 5. ดำเนินการเกี่ยวกับการสำรวจ ออกแบบ เขียนแบบ งานด้านศิลปกรรมและประมาณราคา ให้แก่ส่วนราชการ รัฐวิสาหกิจ วัด สถาบัน และองค์กรต่าง ๆ 6. ควบคุม ดูแล บำรุงรักษา ซ่อมบูรณะ รวมทั้งสนับสนุนการสร้างอนุสาวรีย์แห่งชาติ และการจำลองพระพุทธรูปสำคัญ 7. ควบคุม ดูแล การสร้างพระพุทธรูปที่เป็นเอกลักษณ์ของชาติ 8. เผยแพร่ สนับสนุน ส่งเสริมเป็นแหล่งเรียนรู้และให้บริการทางการศึกษางานด้านศิลปกรรมแก่สถานศึกษา ชุมชน และสังคม  

ทะเบียนช่างสิบหมู่


ทะเบียนช่างไทย


  BACK TO TOP